goudsbloemen: drogen en een knutsel

Als je nog goudsbloemen hebt staan, en er komen nog een paar droge dagen, dan kun je nog wat bloemen plukken om te gaan drogen. Een aantal bloemen moeten natuurlijk blijven staan en zaad vormen, zij zorgen immers volgend jaar weer voor een succesvolle oogst. 

Bij mij zag het er trouwens dit jaar lang na uit dat er geen goudsbloemen zouden komen. De hele kruidentuin is dit voorjaar "op de schop" gegaan en, laks als ik kan zijn, is er geen nieuw veldje ingezaaid. We laten de goudsbloemen normaal altijd 'zichzelf' uitzaaien. Later in het seizoen zijn alle zaailingen, die toch nog overal in de tuin opkwamen en ook maar enigszins leken op een goudsbloem, bij elkaar gezet in één border en was ik verbaasd over de grote hoeveelheid bloemen. 

Aan de late kant maar toch......

Ik droog de, pas geopende, hele bloem vaak in lege, maar schone, eiertrays ;-).

Dat gaat super, ik kan het hoog opstapelen waardoor het weinig ruimte inneemt, de bloemen hebben alle ruimte én het is lekker luchtig.

Na zo'n twee weken zijn de bloemen helemaal droog en kun je de oranje (of gele) lintbloemen en zo afhalen.

Nu zullen de meeste mensen geen eiertrays in hun bezit hebben. Geen nood, droog ze op een niet te warme, luchtige, stofvrije, plek op of tussen een dunne (thee)doek. En natuurlijk niet in de zon maar een beetje beschut. Om ruimte te sparen kun je ook alleen de lintbloemen drogen. Zorg er wel voor dat de blaadjes "de ruimte hebben", ze mogen niet allemaal op elkaar liggen. Schep ze ook af en toe even om met je handen.

Als ze helemaal droog zijn, ze maken dan een knisperend geluid, bewaar je ze in een, liefst donkere, glazen pot of in een papieren zak en zet ze in een donkere kast. De mooie oranje kleur zal langzaam minder intens worden, ziehier het verschil met een pot van een paar jaar oud.

De gedroogde goudsbloemen kun je nu voor dezelfde indicaties gebruiken als de verse bloemen. Bedenk wel dat er een verschil in hoeveelheid zit tussen vers en gedroogd! 1 theelepel gedroogd is ongeveer 2 theelepels vers. (Koken doe je trouwens meestal alleen met verse bloemblaadjes)

Hoe je je goudsbloemen ook gaat drogen, je houdt altijd het hartje over................

en dat vind ik dan weer jammer op weg te gooien. Dit jaar maakte ik er een bloemenbal van.

Doorboor een piepschuim bal (tegenwoordig opgewaardeerd tot styropor bal) met een breinaald

en haal hier een koortje door.

Beplak hem dan helemaal met de hartjes van de goudsbloemen......

en hang hem ergens op ;-).

Je moet er niet te vaak aanzitten, de gele (buis)bloemen van het hartje kunnen makkelijk loslaten. Wil je de bal liever als decoratie in een mandje dan kun je z'n leven wat verlengen door hem te bespuiten met haarlak of transparante lijmspray.

Oh, en ook de blaadjes van de goudsbloem kun je kopiëren, wat trouwens anders genoemd wordt. Met de zoekterm "flower pounding" krijg je prachtige, inspirerende afbeeldingen. (met dank aan Sacha voor deze leuke tip!)

Volgende week zal ik een paar mogelijkheden laten zien voor het maken van een zalf met als basis goudsbloemolie.

Misschien ook interessant:                                        

goudsbloemolie en -tinctuur

calendulazalf

goudsbloemen: de olie en de tinctuur

De goudsbloem groeit in menige tuin en is een makkelijke plant die zich, onder normale omstandigheden, zelf uitzaait. Aan de stand van de bloemen kun je zien waar de zon staat omdat ze de zon volgen, vandaar ook haar bijnaam "bruid van de zon". Je begrijpt dat ze dus ook graag in de volle zon staat.

Ze is één van de bekendste medicinale bloemen en zelfs mensen die "niets met kruiden hebben" weten wel van het bestaan van Calendulazalf (met de klemtoon op de tweede lettergreep ;-).

Als je iets met je goudsbloemen wilt gaan maken en daarvoor op Google gaat zoeken kun je behoorlijk in de war raken door alle tegenstrijdige adviezen. Zo kun je lezen dat je alleen de diep oranje bloemen kunt gebruiken.......

of alleen de bloemen met gele bloemblaadjes........,

er wordt onderscheidt gemaakt tussen bloemen met al dan niet een dubbele rij bloemblaadjes en zelfs de kleur van het hartje van de bloem zou bepalend zijn voor wel of niet een geneeskrachtige werking.

De waarheid?  Je kan ze allemaal gebruiken!

Maar dan zijn we er nog niet, want ook hóe je de bloem moet gebruiken is soms onduidelijk.

Sommige bronnen adviseren het gebruik van de hele bloem, dus de lintbloemetjes met het hartje én de groene kelkbladeren, anderen vinden dat alleen de lintbloemblaadjes gebruikt mogen worden en, alsof de verwarring  nog niet genoeg is, gaan er ook stemmen op voor het gebruik van alleen de gedroogde bloemen. 

De waarheid? Het kan allemaal, al ben ik zelf geen voorstander van het gebruik van de gedroogde bloemen om hier een olie van te maken. Dat gaat voor mijn gevoel het beste met vers materiaal.

Ga je met me mee de tuin in.......goudsbloemen plukken? Er staan er nog genoeg.

Dat plukken doe je op een droge, zonnige dag als de bloemen helemaal open zijn. Je krijgt er een beetje plakkerige vingers van. Dit komt door de harsachtige bestanddelen van de plant.

Als de bloemen zijn geplukt en je wilt ze gebruiken voor een olie en een tinctuur, moet je dus een keuze maken:

je stopt de hele bloemen, al dan niet in stukjes gesneden, in een potje en overgiet dit met zonnebloemolie of jenever,  of je trekt de lintbloemen los

en je doet hiermee hetzelfde.

De bloemen mogen in beide gevallen niet boven de vloeistof uitsteken. 

Het potje met de zonnebloemolie zet je zoveel mogelijk in de zon, en op een mooie, zonnige dag zelfs buiten. Na een aantal weken kun je de bloemen eruit zeven en deze olie kun je nu puur gebruiken of het is de basis voor je zalf, gemaakt met bijenwas of met wolvet.

Om een tinctuur te maken overgiet je de bloemen met een goede jenever, dit potje kan gewoon in huis blijven en hoeft geen zonnestralen op te vangen, wel elke dag even schudden.

Waar is de olie/zalf voor te gebruiken?

-alle soorten wonden, zoals snij- schaaf- etterende- bloedende- doorlig- etc. 

-alle soorten kloven

(de goudsbloem heeft een  anti-bacteriële werking en is wondhelend)

-geïrriteerde huid (babybillen), acné, eczeem, steenpuisten en zweren

(de goudsbloem is ook ontstekingswerend)

-koortsblaasjes en gordelroos

Tijdens zowel de Amerikaanse burgeroorlog als ook in de eerste wereldoorlog, werden de bloemblaadjes op open wonden gelegd om als een "plantaardig jodium" gebruikt te worden. Zo goed is de antiseptische werking!!

Waar kun je de tinctuur voor gebruiken?

Een paar druppels tinctuur toevoegen aan afgekoeld gekookt water om een vieze wond uit te spoelen, of hiermee te gorgelen bij mondslijmvlies- of tandvleesontstekingen.

In de fytotherapie wordt de tinctuur o.a. gebruikt bij gal- en leveraandoeningen en menstruatieproblemen.

En wat dacht je van een kopje goudsbloementhee?

Per kopje thee heb je ongeveer de blaadjes van 1-2 bloemen nodig en je drinkt drie kopjes van deze thee als je veel last hebt van menstruatiepijn.

Heb je geen tinctuur gemaakt dan kun je ook een thee zetten om hiermee de wond uit te spoelen.

Koken met goudsbloemen?

Ja, dat kan ook! De gekleurde bloemblaadjes geven weinig smaak maar wel kleur aan koekjes, salades, soepen, pannenkoeken, boter, kwark, brood enz. 

Wil je nog meer weten van de goudsbloemen? Lees dan ook eens op het blog van Willeke, 

zelf goudsbloemenzalf maken: deel 1 de voorbereiding

zelf goudsbloemenzalf maken: deel 2 het kokkerellen

Voor een logje over het drogen van de goudsbloemen én een goudsbloemknutsel moet je nog even een paar dagen geduld hebben.

Misschien ook interessant:

goudsbloemen: drogen en een knutsel

goudsbloemenzalf

kopieer je bloemen met een hamer!

De afgelopen week zat ik in de tuin te genieten van het mooie herfstweer en zag nog wat viooltjes staan. 

Ik dacht direct aan mijn oma, zij was gek op viooltjes. Zo heb ik een levende herinnering aan het houten sigarendoosje op de vensterbank, achter het gordijn in de slaapkamer, van hun bejaardenwoning. Hier bewaarde ze violenzaadjes in. Sommige zaaddoosjes waren nog dicht, anderen waren opengesprongen en lieten een hele rij kleine, glanzende bruine zaadjes zien. Spannend vond ik dat.

Toen ik 10 jaar was, verhuisden we van een bovenwoning naar een huis met een grote tuin. Mijn vader's grootste wens ging daarmee in vervulling. Niet alleen hadden we nu een groentetuin, er was ook plaats voor bloemen en hij zaaide denk ik ook viooltjes...........dat moet haast wel, want diezelfde zomer leerde oma ons een techniek om een soort memory-spel te maken van de viooltjes uit de tuin. 

Ik weet nog dat we daar in de zomervakantie heel druk mee waren en na het uitknippen de kaartjes met plakband een professionele look gaven (en al heel gauw wisten welk kaartje welke afbeelding had omdat we vergeten waren gelijke vierkantjes te knippen ;-).

Een dierbare herinnering die ik eigenlijk helemaal vergeten was.

Maar wat toen kon kan nu ook nog, en behalve voor een memory-spel, zijn er veel meer toepassingen mogelijk.

Dit is wat oma ons vertelde:

Je plukt een viooltje en knipt het zo hoog mogelijk op het steeltje af en legt hem omgekeerd op een vel papier. (aquarelpapier werkt erg prettig, want dat zuigt de plantensappen goed op, hadden we toen niet)

Over de bloem leg je een dubbel gevouwen tissue of wat wc papier,

 

en je geeft kleine, maar stevige klopjes op de plek waar de bloem zich bevindt. Zorg ook voor een stevige ondergrond. Als je denkt dat je alle plaatsen hebt beklopt haal je de tissue voorzichtig weg.......

en de bloem trek je voorzichtig van het papier. Soms blijven er een paar kleine stukjes achter, een speld of pincet zijn dan erg handig gereedschap.

Et voilà.....daar is je bloem. Wat een kleurkracht!!

Maar niet alleen viooltjes zijn zo gul met hun kleuren, heel veel anderen bloemen kun je ook gebruiken zoals mijn (stuk gewaaide) primula's,

al is de kleur van de bloemen op het papier anders :-)

Ook gele primula's doen het,

en mijn laatste Sint Jans bloemetje maakte ook kennis met de hamer.

Je kunt ze eventueel nog een extra beschermlaagje geven met vernislijm (action), of met plakfolie of iets vergelijkbaars.

Bladeren doen het trouwens ook al zal niet elk blad even makkelijk de kleur afgeven.

En experimenteer ook eens met de "voor- en achterkant" van een blad, dit geeft ook weer een ander resultaat.

Dat ik dit helemaal vergeten was! Wat één viooltje al niet kan doen.

meidoornbessen als hartversterker

De meidoorn wordt al heel lang gebruikt bij verschillende problemen met het hart, zo heeft het o.a. een "regenererend vermogen op de hartspier", m.a.w., het kan een verzwakte hartspier herstellen na b.v. een hartinfarct. Het is meestal de bloesem die bij deze aandoeningen wordt gebruikt en je zult snappen dat, ook al is de meidoorn een zeer veilig kruid, zo een behandeling buiten de 'huis-, tuin- en keuken' oplossingen valt.

Ook de rijpe, rode bessen van de meidoorn hebben een klik met ons hart. Je kan ze gebruiken om er een medicinale wijn van te maken die het wat oudere hart versterkt.
Ook de doorbloeding van de haarvaatjes wordt verbetert, wat interessant kan zijn voor mensen die altijd koude vingers hebben.

Je neemt een fles wijn en je haalt er één glas uit. Wat je daar mee gaat doen mag je helemaal zelf beslissen. De ruimte die dat creëert vul je op met bessen, ongeveer 1/5 deel van de fles, zo'n 50 gram bessen. De bessen kneus je wel eerst even zodat de goede eigenschappen kunnen ontsnappen. Gebruik ook alleen verse bessen. Je kan zowel witte wijn als ook (misschien nog wel beter) een rode wijn gebruiken.
Er gaan ook nog 2 eetlepels honing bij, en je laat de fles rustig 2 weken staan.

De bessen zullen na ongeveer een dag naar beneden gaan zakken en hun kleur verliezen en dan, schrik niet, vormt er zich een vreemd laagje boven de bessen. Je middeltje is niet bedorven, dit is normaal!

Na twee weken zeef je de bessen én het bezinksel eruit door een doek en de wijn gaat terug de fles in.
Drink hiervan nu elke dag een borrelglaasje.

Zitten er nog veel meer meidoornbessen aan de struiken bij je in de buurt?
Ze zijn eetbaar maar zelf vind ik ze niet zo lekker. Ze zijn behoorlijk melig. Je kan er, samen met wat appeltjes, b.v. een jam van koken, die dan natuurlijk ook alle goede eigenschappen van deze hartbeschermende besjes in zich heeft.
Maar denk niet alleen aan jezelf, stop ook een paar zakjes met bessen in de vriezer.
Als het een koude, strenge winter wordt, zullen de vogels je daar zeer dankbaar voor zijn!

vochtige (babybillen)doekjes

Er wordt ons heel vaak iets toegeschoven met de vraag: "Kun je dit ook gebruiken?" En ik, ik zeg altijd maar "ja", vaak zelfs zonder te kijken óf ik het eigenlijk wel gebruiken kan :-). 

Dus vond ik, bij het opruimen van de gangkast, zo'n ooit eens gekregen rol easypull navulverpakking terug. Ik gebruik dat eigenlijk niet, ik ben meer van het vaatdoekje, en zo'n houder waar de rol in moet heb ik ook niet.

Tja, wat moest ik er nu mee. Gewoon maar op het aanrecht zetten, dan komt het vanzelf wel op? 

Of toch eens op internet kijken naar mogelijke andere toepassingen?

Nou, ik had het niet verwacht maar ik heb wel degelijk wat gevonden, bij white house black shutters.

Zij gebruikt het als vochtige babybillendoekjes.

En ze zijn zo gemaakt! Kokosolie, zeepvrije babywasgel (even geleend), en een passende plastic bak met deksel.

Eerst moest de rol doormidden. Ik heb m'n oude keukenmes toch maar even flink scherp geslepen, ik dacht dat ik er een hele kluif aan zou hebben,

maar dat viel heel erg mee!

In een pannetje smolt ik een flinke eetlepel kokosvet en deed er daarna ruim 500 ml lauw water bij én twee ferme scheuten wasgel. 

Het werd helemaal opgenomen door het papier en je trekt de velletjes daarna heel makkelijk uit de rol. (maar daarom heet het natuurlijk ook easy pull :-)

Als de rol wat te droog wordt kun je gewoon nog een beetje water toevoegen.

Het werkt heel goed, als ik nog een baby had dan ging ik ze vast regelmatig maken want dit is veel goedkoper dan de winkelvariant, één rol bevat 60 meter papier!  Deze geef ik daarom maar aan de wasgel-eigenaresse, ze komen daar vast wel op. Met de andere helft ga ik experimenteren met zeep en dettol of zo iets, zodat ik ze kan gebruiken bij de koeien. 

Maar dat lekkere zwitsalluchtje, man, ik schiet helemaal terug naar "the good old eighties".