lekker lieve-vrouwe-bedstro

Even kennismaken,

want als je gaat zoeken naar deze plant onder de Latijnse naam kom je zowel Asperula odorata als Galium odoratum tegen. Beide namen worden wel gebruikt.

Het is een bosplantje, ze groeit dus liever niet in de volle zon. In "het wild" kun je haar in haast heel Europa wel vinden maar ook gekweekt in de tuin doet ze het goed.

Er zijn nogal wat verhalen over het ontstaan van de Nederlandse naam, meestal met Maria in de hoofdrol. 

Het bloeit ook in mei, en de meimaand is in de Katholieke kerk ook wel de Mariamaand.

Het gebruik:
Het lieve-vrouwe-bedstro wordt al heel lang gebruikt om smaak te geven aan wijn en appelsap.
Het heeft een zeer aangename smaak maar je moet het eigenlijk wel even plannen.
De volle smaak van de bladeren  komt namelijk pas vrij als je een takje een paar uur droogt. (Probeer maar eens!) Pluk het takje als de bloemen net of nog net niet open zijn.
Als het lekker ruikt kun je een takje in de wijn of appelsap doen. Voor 1 liter zijn 2 takjes genoeg.
Het geeft er een hele lekkere smaak aan.
Kinderen lusten het ook graag, en dat is handig want een glaasje appelsap met lieve-vrouwe-bedsto voor het naar bed gaan, doet ze beter slapen, het heeft slaapopwekkende eigenschappen.

Ik krijg ook elke maand de nieuwsbrief van Daniëlle Houbrechts, en deze keer stuurde ze een recept van lieve-vrouwe-bedstro jam mee. Dat moest ik gelijk ook even proberen natuurlijk.
Het idee om van wijn jam te maken lijkt misschien wat raar, maar door het koken verdwijnt de alcohol en alleen de smaak blijft over. Je kunt dus gerust bij het ontbijt een boterham met deze gelei eten en dan met je auto naar het werk gaan zonder bang te zijn voor een eventuele alcoholcontrole. (Tenzij je tot laat in de nacht.......)

Haar recept:
Neem 1 liter witte droge wijn en laat er een nachtje lang enkele takjes lievevrouwebedstro in zwemmen.
Zeef ze er 's morgens uit en doe er het sap van een citroen bij en maak hiervan jam met geleisuiker. Volg daarbij de aanwijzingen op de verpakking.
In potjes met schroefdeksel en omgekeerd af laten koelen.

Ik had alleen halfzoete wijn, maar dat mocht de pret niet drukken.
Ik heb eerst eens een halve liter gemaakt. Met een nieuw recept probeer ik altijd een beetje te maken, in het verleden is het te vaak gebeurd dat ik, in mijn enthousiasme, potten vol heb gemaakt van iets wat eigenlijk helemaal niet lekker was, en dus ook niet opkwam.

Ik heb 3 takjes in de halve liter gedaan, en dat is genoeg, volgens mij verdwijnt er wat smaak bij het opkoken.
Het is een lekkere gelei geworden, het is een onbekende smaak, maar wel aangenaam.. Lekker op een toastje maar ik lust hem ook wel bij een kaasplankje.
Dit recept komt zeker op de to-do lijst van mei!

Toch ook een waarschuwing:

Ga niet, omdat het zo lekker is, heel veel van dit kruid gebruiken, overmatig gebruik kan aanleiding geven tot hoofdpijn en duizeligheid. 

moederdag cake

Het is bijna moederdag, en ik denk even terug aan de zelfgemaakte tekeningen, knutselwerkjes en natuurlijk de  mooi geverfde klerenhanger, welke moeder heeft hem (nog) niet gekregen. De spanning op die kindersnoetjes: "zal mama het wel mooi vinden?"

En natuurlijk was het mooi, want mama's vinden alles mooi!!

Ach, das war einmahl.

Aan moederdagkadootjes doe we allang niet meer, wel is het fijn als iedereen die dag thuis komt en natuurlijk is er dan ook iets lekkers bij de koffie.

Iets lekkers met nèt iets extra's.

Ik bak dan twee cakes, een gewone en ééntje met cacao. 

Na afkoelen snijd ik ze in plakken, en probeer de plakken gelijke dik te maken.

Met een koekjessteker doe ik nu de "wisseltruc".

Het kan eigenlijk niet mislukken.

.......................................................................................

Maar misschien moet ik dit jaar toch maar wel iets vragen voor moederdag, de plotselinge, strenge vorst deze winter, heeft ook bij ons zo z'n slachtoffers gemaakt.

De hedera vond het niet leuk en laat nog geen teken van leven zien.......

maar ook de roos tegen de voorgevel zal ons dit jaar geen rozen geven, erg jammer, ik had nog grootse plannen met haar.

De grootste klus echter zullen de ligusterheggen geven. We (ik niet hoor) moeten het bij de grond afknippen of zagen in de hoop dat het weer gaat uitlopen. Bah, wat zal dat dan kaal lijken.

En wat een strop voor onze "huissperwer", die zo graag de musjes probeerde te pakken die zich hierin verstopten.

Wat het wel goed doet en overal zomaar tussen de paadjes opkomt zijn de druifjes.

Kijk, 't is dus niet alleen maar ellende.

witte dovenetel bij vrouwenkwaaltjes

De witte dovenetel (Lamium album) vind je op heel veel koele en vochtige plekken, ze heeft een beetje dezelfde voorkeursplekken als haar stekelige evenbeeld, de brandnetel.
Ze lijkt er veel op, maar zodra de krans van bloemetjes zichtbaar worden verdwijnt elke gelijkenis.

Het is een echt vrouwenkruid, in de kruidengeneeskunde vooral ook gebruikt bij menstruatieklachten en witte vloed. Sommige recepten spreken van het gebruik van enkel de bloemen, anderen bevelen het hele kruid aan, dwz. de bovengrondse delen, dus met stengel en blad. Het lekkerste, vind ik tenminste, is een thee van alleen bloemen of desnoods met een enkel blaadje. Je kan deze thee 2 x daags drinken als je een pijnlijke of (te) heftige menstruatie hebt. Dovenetel werkt niet direct, m.a.w. op het moment dat je last hebt van je menstruatie zal het drinken van deze thee niet veel effect hebben. Begin dus met het drinken minstens een week voordat je ongesteld moet worden, en stop tijdens of na de menstruatie.
De eigenschappen van de witte dovenetel, beschermend, verzachtend en samentrekkend, zullen de slijmvliezen van je baarmoeder versterken en ontspannen.

Maak deze kruidenthee door een handje vol bloemen te overgieten met een kopje kokend water. Laat het afgedekt zo'n 10 minuten trekken. Je hebt dan een zacht, lichtgroen drankje dat heel mild smaakt. Je kan twee maal per dag een kopje drinken.

Als je last hebt van witte vloed kun je een sterkere thee zetten van de bloemen, het blad en de stengel en hiermee elke dag spoelen. De thee minstens 10 minuten laten trekken. Let er wel op dat je het echt alleen op lichaamstemperatuur gebruikt.

Als je baat hebt bij deze bloemen kun je de hele zomer bloemen verzamelen om ze te drogen, ze bloeien heel lang door, zodat je ook in de wintermaanden deze thee kunt drinken of gebruiken.

De bloemen zijn ook zo mooi, de naam Lamium komt van het Griekse Lamos en betekent muil, 

en met een beetje fantasie is dat ook wel te zien.
Het grappige is dat niet alle bronnen dezelfde muil-betekenis hebben. Zowel muil als een schoentje als muil in de zin van een geopende mond worden verklaart.

De dovenetelfamilie is ook een prima bodembedekker en is er niet alleen in het wit maar ook in het rose, geel en in het paars.

In de bloemen zit veel nektar en ze worden dus druk bezocht. Ze bezitten een heel slim mechanisme om de honingbijen en (aard)hommels van hun stuifmeel te voorzien.

Bij ons groeit ze op veel plekken, juist ook die plekken die wij niet gebruiken, en zorgen zo voor minder onkruid in de tuin. We hoeven ze niet zelf aan te planten, maar krijgen daarbij hulp van de mieren op een wel hele ingenieuze manier.
Elk dovenetelzaadje is nl. voorzien van een mierenbroodje, een ingenieus uitgroeisel van de zaadhuid. Dit mierenbroodje is een lekkernij voor mierenlarven en de ijverige mieren nemen de broodjes mee naar het nest. Ergens onderweg valt het zaadje eraf en mocht dit niet gebeurd dan gaat alles het holletje in en wordt het zaadje nadien weer verwijderd. Op deze manier verspreid het plantje zich heel makkelijk door je tuin.

Wat zit de natuur toch mooi in elkaar hè?.

Alle kleuren bloemetjes zijn trouwens eetbaar. Je kunt ze gerust over de sla strooien!

eetbare lepels

Ik zag het bij scissors paper wok, en was direct enthousiast. Wat een leuke manier om een hapje te serveren als je visite hebt!

Een edible spoon making kit heb ik niet in mijn bezit, en ik ben ook niet van plan om er eentje aan te schaffen. Het zijn van die hulpjes die je een paar keer gebruikt en die dan achter in de kast verdwijnen omdat een toastje smeren veel makkelijker is. Zo gaat dat bij mij tenminste. Maar ik wilde het wel graag een keer proberen en tijdens een wandeling met de hond kwam ik op het volgende idee.

Je neemt een lepel uit de bestek la, drukt er een papiertje in en trek het over, zodat je rondom de vorm van de lepel krijgt, inclusief het kuiltje. Knip hem vervolgens uit, dit is je nu 'mal'. 

Maak dan een boterham plat met de deegroller, de broodsoort is niet van belang.

Leg nu je papieren lepel op het platte brood en snij hem uit met een scherp mes, (maar een schone schaar vond ik nog gemakkelijker en je krijgt mooie rechte randjes).

Druk dan het uitgeknipte brood goed stevig vast. Invetten hoeft niet.

Ik deed ze ruim 10 minuten in de oven bij 200 graden. Ze laten heel makkelijk los van de (hete!) lepels.

Je hebt nu een broodlepel, met een handig handvat en je kunt hem naar eigen inzicht vullen.

Ik ga ze ook een keer proberen met een beetje shoarma en knoflooksaus.

(En de volgende dag natuurlijk broodpudding eten van de restjes)

paardenbloem jam

Is er iemand die de paardenbloem niet kent? Niet weet hoe hij eruit ziet?

Ik kan het me haast niet voorstellen, want de paardebloem groeit en bloeit, behalve in de tropen, overal. 

Hoeveel bosjes paardenbloemen zijn er niet door kinderen aan hun moeder geschonken, die dan die rare, onuitwasbare  kringetjes in de kleding maar voor lief nam.

Het is ook een hele gulle plant, vandaar ook mijn voorkeur voor de kopfoto ;-), je kan alles gebruiken van de paardenbloem......... de wortel, het blad, de ongeopende bloemknoppen, de steeltjes en natuurlijk de bloemen zelf. De wortel en de bladeren bezitten een geneeskrachtige werking, de bloemen nagenoeg niet.

Veel mensen denken dat de stelen giftig zijn maar dat is niet zo, je kunt er zelfs een soort noodles van maken, al moet ik eerlijk toegeven dat dit probeersel niet in de top van mijn nog to do lijstje staat.

Wat ik wel maak is paardenbloemenjam. Het is een heel simpel recept waar je met een beetje fantasie lekker mee kunt rommelen.

Je begint met het leukste, je plukt de bloemen. 

Doe dit alleen als de bloemen open zijn en droog en probeer ook een plekje te vinden ver van de (snel)weg.

Je kunt een beetje schrikken van alle insecten die er na het plukken uitkruipen. Zelf leg ik de bloemen een poosje op een tafel buiten, zodat iedereen "het zinkende schip" kan verlaten.

Daarna knip je het meeste groen eraf, dat beetje wat blijft zitten is niet erg. Je knipt de groene schutblaadjes eraf omdat ze wat bitter van smaak zijn.

(Excuses voor de kromme schaar, het is een overblijfsel van mijn werk en van chirurgische knipper gepromoveerd tot kruidenknipper.)

De bloemblaadjes gaan in een pan (laat er een aantal over) en dan giet je er zoveel water op dat ze net onderstaan. Het sap van 1 of 2 sinaasappels kan er ook door en als je onbespoten exemplaren hebt mag de schil zonder het wit er ook bij. Doe er voor de frisse touch vooral ook een citroen bij. Reken grofweg per 200 bloemen op 2 sinaasappelen en 1citroen en ruim een halve liter water.

Breng alles aan de kook en laat het zo'n 15 minuutjes doorsudderen. Dan kun je het zeven.

Van dit sap kun je nu jam of gelei maken op je eigen manier.

Je kan, omdat het zo leuk lijkt, nog wat verse bloemblaadjes na het zeven erdoor doen, maar dat hoeft natuurlijk niet.

Het smaakt erg lekker op de boterham maar ook in de kwark of yoghurt! En wat dacht je van een laagje op een plakje cake? Het doet een beetje denken aan abrikozen. 

Ik zal de houthakkers straks ook even zo'n plakje brengen.

Op de potjes die ik weg wil geven komt over het dekseltje een leuk gekleurd hoesje. Niet van stof maar geknipt uit een servet. Die zijn er in allemaal mooie kleuren, het is veel goedkoper en ik gebruik m'n lapjes liever voor iets anders.

Als je dat mooi vindt kun je ook nog even in onderstaand filmpje bekijken hoe de paardenbloem groeit. 

En toch moet ik ontzettend wennen aan die n ertussen.